Cõng mẹ bỏ mặc trên núi – tập tục tàn nhẫn trong văn hóa Nhật Bản

  • 19:00 22/09/2020
  • 2,452 lượt xem
Thể loại: Văn hóa Nhật Bản

Nhật Bản luôn được xem là đất nước sở hữu nền văn hóa đa dạng và có bản sắc riêng. Bên cạnh những tập tục truyền thống được ca ngợi, xứ sở mặt trời mọc cũng sở hữu không ít những hủ tục dân gian tàn nhẫn. Trong đó, phải kể đến chính là tục lệ Ubasute hay còn gọi là “cõng mẹ bỏ mặc trên núi”. Tuy không có nhiều bằng chứng về việc người xưa có thực hiện hay không nhưng “cõng mẹ bỏ mặc trên núi” được xem là tục lệ được truyền miệng vô cùng nổi tiếng trong văn hóa Nhật Bản. 



Hủ tục này được tương truyền trong văn hóa dân gian Nhật Bản và thường xuyên xuất hiện ở các bài thơ, truyện ngắn của xứ sở mặt trời mọc nhằm nhắc nhở con người về lòng hiếu thảo.


Truyền thuyết về hủ tục "cõng mẹ bỏ mặc trên núi”


Theo lịch sử Nhật Bản, hủ tục về “cõng mẹ bỏ mặc trên núi” hay còn gọi là Ubasute được truyền miệng có xuất phát từ thời kỳ khủng hoảng của nạn đói Tenmei từng khiến hơn 20.000 người thiệt mạng vào năm 1783. Thời điểm ngọn núi lửa Asama phun trào kéo theo đó là hàng loạt thảm họa thiên nhiên như hạn hán, lũ lụt,… đã dẫn đến một nạn đói bao trùm cả khu vực xung quanh.



Để có thể chống chọi lại với khó khăn vì nạn đói, thiên tai hoành hành, nhiều người đã phải duy trì sự sống bằng mọi cách. Nguồn thức ăn cạn kiệt đã khiến họ đành phải lựa chọn việc giảm tải nhân khẩu trong làng. Sức khỏe yếu lại không có khả năng lao động, không thể tự chăm sóc bản thân đã khiến những người già trong mỗi gia đình trở thành gánh nặng và là đối tượng bị “loại bỏ” lúc bấy giờ. 



Trong số các ghi chép dân gian về hủ tục này, câu chuyện có tên Ubasute Yama là nổi tiếng và được lưu truyền phổ biến nhất. Ubasute Yama kể về một người mẹ già bị con trai cõng lên núi với ý định bỏ rơi bà. Biết rõ kế hoạch này nhưng người mẹ ấy vẫn quan tâm đến con trai và trong suốt quá trình, bà đã rải những cành cây nhỏ trên đường đi để người con có thể xuống núi mà không lạc đường.

Câu chuyện này được người Nhật Bản đem ra kể lại để giáo dục về tình yêu thương vô điều kiện của người mẹ dành cho con trong bất cứ hoàn cảnh nào và lên án tục lệ vô nhân đạo này một cách mạnh mẽ. 



Độ xác thực của hủ tục tàn nhẫn


Mặc dù Ubasute xuất hiện rất nhiều trong các bài thơ, truyện ngắn hay các loại hình nghệ thuật dân gian Nhật Bản nhưng độ xác thực của hủ tục này trong quá khứ, lịch sử vẫn còn là một dấu hỏi lớn cần được nghiên cứu kỹ lưỡng.

Chính vì không có bằng chứng xác thực nên cho đến hiện tại, người Nhật Bản vẫn xem đây chỉ là những câu chuyện truyền miệng, lời đồn thất thiệt và là một phần của văn hóa nhằm dạy bảo con người về sự hiếu thảo và tình thân.



Len lỏi vào đời sống xã hội hiện đại của Nhật Bản

Mặc dù là một hủ tục thất truyền và còn mang nhiều ý nghĩa tranh cãi nhưng đáng tiếc thay, Ubasute lại trở thành “nguồn cảm hứng” cho hành vi của nhiều người Nhật Bản trong xã hội hiện đại.



Đất nước mặt trời mọc được đánh giá là một quốc gia phát triển, có nền kinh tế mạnh và kỷ luật đáng tự hào nhưng tỷ lệ dân số già trong xã hội của họ lại chiếm đến phần lớn. Nhiều người trẻ tuổi tại Nhật Bản vì phải vừa phấn đấu xây dựng sự nghiệp lại cố gắng chăm sóc gia đình riêng nên việc lo lắng, quan tâm bố mẹ khi về già đôi lúc lại trở thành “trách nhiệm nặng nề”, "khó lòng gánh nổi". 



Chính vì vậy mà không ít người cao tuổi tại Nhật Bản thường đa số tự nguyện hoặc được đưa vào các nhà dưỡng lão, hoặc sống một mình thay vì ở cùng con cháu. Mặt khác, có nhiều trường hợp thương tâm đáng bị lên án và trừng phạt trong xã hội Nhật Bản ngày nay.

Năm 2015, một người đàn ông 63 tuổi bị cáo buộc bỏ mặc người chị tật nguyền, già nua của mình ở trên núi cao vào năm 2011.

Năm 2018, nhiều người không khỏi giật mình trước sự kiện một người phụ nữ Nhật bị bắt vì bỏ rơi người cha đã cao tuổi ở một trạm dịch vụ trên đường cao tốc.


Ngọn núi Kamuriki ở tỉnh Nagano, Nhật Bản được xem là nơi thực hiện hủ tục tàn nhẫn Ubasute này.

Tuy là hủ tục truyền miệng nhưng xã hội hiện đại ở Nhật Bản đã và đang tồn tại không ít những hành động được cho là “kế thừa” từ Ubasute.


Có thể nói, mặc dù Ubasute là một hủ tục thất truyền, không có bằng chứng xác thực là có thật trong sử Nhật Bản nhưng khi nhắc đến nó lại khiến nhiều người không khỏi “sởn tóc” và phẫn nộ vì tàn nhẫn đến chua xót.

Còn bạn, bạn suy nghĩ thế nào về hủ tục “cõng mẹ bỏ mặc trên núi” này? Hãy chia sẻ quan điểm nhé!


Tổng hợp

Follow TinAnime trên Instagram

BÌNH LUẬN

BÌNH LUẬN

TIN MỚI NHẤT

TIN MỚI NHẤT

Tin tức anime

Anime Dr. Stone: Stone Wars sẽ được ra mắt trên Toonami

7 giờ trước - 453 lượt xem

Đây là bộ phim chuyển thể từ bộ manga cùng tên của Boichi và Inagaki. Câu chuyện đưa ta đến một Thế Giới mà ở đó toàn bộ nhân loại bị hóa đá bởi một tia sáng kỳ lạ. Sau vài thiên niên kỷ, cậu học sinh trung học Taiju tỉnh dậy và thấy mình bị lạc trong một thế giới của những bức tượng. Tuy nhiên, anh ấy không đơn độc! Người bạn Senku của anh đã lập ra một kế hoạch lớn trong đầu — khởi động lại nền văn minh bằng sức mạnh của khoa học

Tin tức anime

Công bố ngày phát sóng anime Butt Detective

1 ngày trước - 535 lượt xem

Phần thứ 3 trong cả loạt anime có tựa đề Eiga Oshiri Tantei: Sufure-to no Himitsu (Oshiri Tantei: Bí mật của đảo Sufure). Câu chuyện lấy bối cảnh trên một hòn đảo với những vách đá cao ngoài sức tưởng tượng. Các cư dân ở đây cưỡi gió và bay trên bầu trời để di chuyển xung quanh.

Tin tức anime

Dự án anime mới nhất của Aniplex sẽ có thêm phiên bản game

2 ngày trước - 1,680 lượt xem

Công ty truyền thông Aniplex và hãng phim hoạt hình LIDEN FILMS đã công bố một dự án mới mang tên Build Divide. Dự án bao gồm một tựa game thẻ bài cùng với một bộ anime có tựa đề Build Dive - # 00000 (Code Black) Dự án còn có sự tham gia của tác giả bộ manga Kakegurui là Homura Kawamoto

Tin tức anime

Anime Revue Starlight công bố trailer mới nhất

3 ngày trước - 1,415 lượt xem

Sau khi nhận được một lời mời bí ẩn để thử giọng cho một vị trí trong Starlight, một đoàn nhạc kịch nổi tiếng, các thí sinh bắt đầu rèn luyện tài năng của họ và cạnh tranh với nhau để có cơ hội trăm năm có một này. Trong số đó có những người là bạn thời thơ ấu của nhau, Karen và Hikari, họ đã từng hứa với nhau rằng họ sẽ lên sân khấu cùng nhau

Tin tức manga

Manga The Royal Tutor của Higasa Akai chuẩn bị đi đến hồi kết

4 ngày trước - 2,340 lượt xem

Câu chuyện kể về Heine Wittgenstein, được đích thân vua Grannzreich mời đến cung điện để nhậm chức Gia sư Hoàng gia, dạy học cho 4 vị hoàng tử trẻ là Kai, Bruno, Leonhard, và Licht, cả 4 đều là những ứng cử viên cho ngai vàng. Với những cá tính riêng biệt và tính cách có phần kỳ quái, đã có rất nhiều gia sư trước đây đã phải xin từ chức, vậy số phận của Heine sẽ ra sao?

Tin tức anime

Bộ truyện 'Science Manga Survival' ra mắt anime về đề tài nghiên cứu biển

5 ngày trước - 1,745 lượt xem

Loạt manga Kagaku Manga Survival theo chân trẻ em trong nhiều tình huống phiêu lưu khác nhau và khám phá những câu chuyện thú vị liên quan đến khoa học. Bộ phim trước đó Jintai no Survival! (Survive! Inside the Human Body) tập trung vào cơ thể con người, trong khi bộ phim mới nói về vùng biển sâu. Shinkai no Survival! là cuốn bán chạy nhất trong bộ sách. Cuốn sách đã có 10 triệu bản in ở Nhật Bản.

Tin tức manga

Manga We Must Never Fall in Love! chính thức khép lại

5 ngày trước - 2,739 lượt xem

Bộ truyện nói về Sakura, cô đã cảm thấy vô cùng tồi tệ sau một màn tỏ tình thất bại với người con trai mà cô mê mệt từ lâu, đã vậy dường như còn có người nhìn thấy cảnh cô bị từ chối. Điều duy nhất khiến cô có thể vượt qua là việc cô sắp được gặp lại cậu em trai dễ thương của mình.

Tin tức anime

Manga Kono Healer Mendokusai sắp cho ra mắt phiên bản Anime

6 ngày trước - 2,528 lượt xem

Tannen ni Hakko đã cho ra mắt manga trên trang web ComicWalker của Kadokawa vào năm 2019. Đây là câu chuyện hài giả tưởng, xoay quanh hai nhà thám hiểm: kiếm sĩ vô vọng Arvin và một cô yêu tinh hành nghề bác sĩ Karla, người có vẻ có tài năng trong việc cù lét mọi người hơn là chữa bệnh.

XEM THÊM